Thứ hai, Ngày 26 Tháng 06 Năm 2017

Nối vòng tay lớn đẩy lùi bệnh đái tháo đường

Cập nhật lần cuối: 13 Tháng 5 2016

Ngày Sức khỏe thế giới được tổ chức vào ngày 7/4 hàng năm nhằm nâng cao nhận thức về sức khỏe trên toàn cầu. Đây cũng là ngày kỷ niệm thành lập Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và là cơ hội vận động toàn cầu cho một vấn đề y tế công cộng nhất định. Năm nay, chủ đề Ngày Sức khỏe thế giới 2016 được dành cho bệnh đái tháo đường.

Trong vài thập kỷ qua, tỷ lệ mắc bệnh đái tháo đường toàn cầu đã không ngừng gia tăng, riêng khu vực Tây Thái Bình Dương số người mắc bệnh đái tháo đường ước tính sẽ tăng từ 138 triệu người năm 2014 (8,5%) lên 202 triệu người vào năm 2035 (11,1%) nếu các hành động nhằm ngăn chặn sự gia tăng này không được thực hiện. Đái tháo đường là một bệnh mạn tính nghiêm trọng xảy ra khi tuyến tụy không sản xuất đủ insulin hoặc khi cơ thể không thể sử dụng hiệu quả insulin mà nó sản xuất ra.

Bệnh đái tháo đường có các thể: đái tháo đường typ 1 và đái tháo đường typ 2. Đái tháo đường typ 1 là khi cơ thể không thể tạo ra đủ insulin. Những người bị bệnh đái tháo đường typ 1 cần dùng insulin hàng ngày để điều chỉnh lượng glucose trong máu. Đái tháo đường typ 2 là khi cơ thể không thể sử dụng insulin một cách hiệu quả. Các triệu chứng có thể giống với đái tháo đường typ 1 nhưng thường không rõ ràng hoặc đôi khi không có. Bệnh có thể tiến triển trong nhiều năm mà không được chẩn đoán, cho đến khi có biến chứng.

Các yếu tố tăng nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường bao gồm di truyền, thừa cân béo phì, thói quen ăn uống không lành mạnh, thiếu hoạt động thể lực, lão hóa, glucose máu cao khi mang thai, hút thuốc lá và nhiễm các hóa chất trong nước, thực phẩm.

Theo thời gian, bệnh đái tháo đường có thể gây tổn thương tim, mạch máu, mắt, thận và thần kinh. Cụ thể gây tai biến mạch máu não; tổn thương thần kinh ở bàn chân có thể dẫn đến cắt cụt chi; mù do tổn thương các mạch máu nhỏ của võng mạc; suy thận. Trong thời kỳ mang thai, bệnh đái tháo đường không được kiểm soát sẽ làm tăng nguy cơ sảy thai, dị tật bẩm sinh, thai chết lưu, bệnh tật và tử vong ở mẹ. Bệnh đái tháo đường trong thai kỳ cũng làm tăng nguy cơ trẻ béo phì và mắc bệnh đái tháo đường typ 2 trong tương lai.

Làm thế nào để bạn luôn khỏe mạnh?

- Kiểm tra lượng đường huyết thường xuyên. Nếu bệnh đái tháo đường được phát hiện và điều trị sớm, bạn có thể giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch - nguyên nhân chính gây tử vong ở bệnh nhân đái tháo đường.

- Tích cực vận động, ăn uống lành mạnh, bỏ thuốc lá và tránh lạm dụng rượu bia. Nên tìm cách giảm cân dần dần nếu bạn thừa cần, béo phì.

- Dùng thuốc theo đơn và kiểm tra thường xuyên tăng huyết áp, cholesterol. Dùng thuốc đúng theo chỉ định của bác sĩ, ăn đúng bữa và uống thuốc đều đặn đúng thời điểm.

- Theo dõi biến chứng: các biện pháp điều trị hiện tại đối với bệnh đái tháo đường không ngăn ngừa được tất cả các biến chứng. Ngoài bệnh tim mạch, thì mù mắt, suy thận và loét bàn chân là những biến chứng thường gặp trong bệnh đái tháo đường. Kiểm tra định kỳ mắt, nước tiểu và bàn chân. Bệnh đái tháo đường cũng làm tăng nguy cơ phát triển bệnh lao.

Ngăn ngừa bệnh đái tháo đường

- Lượng máu dư thừa là yếu tố nguy cơ lớn nhất của bệnh đái tháo đường typ 2: luôn luôn kiểm tra xem chỉ số khối cơ thể (BMI) có trong phạm vi bình thường hay không để biết bạn có thừa cân hay không.

- Chú ý đến đồ ăn uống của bạn và hoạt động thể lực càng nhiều càng tốt. Đi bộ không mất nhiều công sức, có thể thực hiện bất cứ lúc nào, bất cứ nơi đâu.

- Hãy tiếp cận các dịch vụ y tế và thực hành tự chăm sóc để phòng ngừa và kiểm soát bệnh. Bảo đảm bạn uống thuốc theo chỉ định. 

- Nắm thông tin, biết nguy cơ.

- Đi khám bác sĩ để xét nghiệm đường huyết của bạn. Phát hiện sớm là chìa khóa để ngăn ngừa và kiểm soát bệnh.

- Hãy từ bỏ thuốc lá ngay nếu bạn hút thuốc.

 Duy Tuân (Lược trích từ tài liệu của WHO)

 

Bản quyền thuộc Trung tâm Y tế dự phòng Hà Nội. Giấy phép thiết lập Website số 938/GP-TTĐT do Sở Thông tin và Truyền thông cấp ngày 10/4/2015

Địa chỉ cơ quan: 70 Nguyễn Chí Thanh, Đống Đa, Hà Nội. ĐT: (024) 32595734, Fax: (04) 38358739

Trưởng ban biên tập:  TS.BS Nguyễn Nhật Cảm, Giám đốc Trung tâm